Copyright 2020 - Institut za pogranična područja. Sva prava zadržana.

Crkva Svetih Apostola Petra i Pavla

 

Datum nastanka Vek Lokacija
1857-1858. godine XIX Majdanpek

 

Klasifikacija/kategorija
Znamenita mesta i spomen obeležja Proglašeno kulturno dobro  Kulturno dobro

 

 

Hram Sv. Apostola Petra i Pavla 1856. g. projektovao je Uroš Knežević koristeći tzv. bondručni sistem gradnje sa klasičnom opekom između drvene konstrukcije, pri kojoj drveni skelet ostaje vidljiv na fasadi i stvara ritam vertikala, horizontala i ukrštenih dijagonala. Crkva je jednobrodna bazilika (pravougaonog oblika), sa naosom u čijem je sastavu i priprata ispod galerije, oltarskom apsidom sa istočne strane i galerijom u zapadnom delu. Na soleji se nalaze dve simetrične niše, sa južne i severne strane. Sa galerije se pristupa zvoniku koji je sastavni deo hrama. Postoje dva ulaza, glavni sa zapadne strane i jedan sa severne. Tokom restauracije zazidana su vrata na južnoj strani koja su bila simetrična severnim. Unutrašnjost hrama je osvetljena sa jedanaest prozora od kojih se tri nalaze na oltarskoj apsidi. Tavanica je od drvenih greda sa plafonskom konstrukcijom od pletene trske i maltera. Krovna konstrukcija od hrastove je građe, sam krov je dvovodan dok sa istočne strane prati liniju apside. Krovni pokrivač je od bukove šindre. Pod u naosu i na galeriji je drveni-brodski, dok je drveno stepenište galerije jednostrano. U malom zvoniku se nalaze dva zvona, poklon neimara majdanpečke crkve i na njima piše današnjim rečima kazano: “Crkvi majdanpečkoj Hramu Apostola Petra i Pavla priložiše zvono ovo za spomen majstori zidarski sa društvom. Janićije Petrović. I Đorđe Kostandinović i Naun Marković. Liveno u Vršcu 1858. godine.” Treće zvono je bilo poklon uprave rudnika i ono se sada ne nalazi u hramu. Samo jedno je u funkciji, a veće i lepše je napuklo. Oltar je od kamena približne veličine 100 x 80 x 90. Antimins je osveštao Episkop timočki Justin u Dušanovcu 15.septembra 2001. Godine. Autor prvog ikonostasa bio je, takođe, Uroš Knežević. Na drvenom ramu, u ulju na platnu, bile su raspoređene ikone u klasičnoj formaciji za pravoslavne hramove. Zbog značajnih oštećenja prilikom poslednje restauracije i konzervacije, iconostas je zamenjen novim, a pojedine ikone, od kojih se ističu ikone Svetih apostola, sačuvane su i uramljene. Novi ikonostas izradio je 1990. godine majstor Šolc, vajar iz Zaječara. Na drvenom ikonostasnom ramu raspoređene su ikone slikane uljem na drvetu. Svete sasude, Prestoni krst i darohranilica su novijeg datuma. Prestono Jevanđelje je štampano 1968. Godine u Beogradu, a knjige za službe (trebnici, mineji, triode) su iz 1921.

Umetnički I istorijski najvrednija ikona u ovom hramu je ikona Bogorodice sa Bogomladencom koju je izradio Dimitrije Georgijević Tirol. Slikana je uljem na platnu dimenzija 82 x 57 cm. Bogorodica je data u celoj figuri, naneutralnoj sivoj pozadini potpuno smirenog I kontemplativnog izraza lica. Obučena je u sivo plavu haljinu preko koje je prebačen crveni plašt čije se donje ivice izvijaju u geometrijski delimično izlomljenu liniju. Bogomladenac Hrist je u beloj odeći, ima kestenjastu kosu na ramena. Na poleđini je pisanim slovima ispisano: živopisao Dimitrije G. Tirol u Beogradu 1861. godine.

 

Zavod za zaštitu spomenika kulture Niš
Dobrička 2,
18000 Niš

018 523 414,
018 523 412
www.zzsknis.rs

Kontakt

Institut za pogranična područja

Trg oslobođenja 1
19000 Knjaževac

tel/fax. +381 (0)19 436 988
mob. +381 (0)64 8510 264

email. Ova adresa el. pošte je zaštićena od spambotova. Omogućite JavaScript da biste je videli.
Internet. www.ipp.rs

kancelarija u Zaječaru:
Trg Oslobođenja bb
19000 Zaječar

JavaScript must be enabled in order for you to use Google Maps.
However, it seems JavaScript is either disabled or not supported by your browser.
To view Google Maps, enable JavaScript by changing your browser options, and then try again.

Štampa

Pratite nas...